Làn sóng cách mạng công nghệ cùng yêu cầu tinh gọn tổ chức bộ máy đang thúc đẩy một cuộc đại chuyển dịch chưa từng có trong lịch sử báo chí cách mạng Việt Nam. Đối với các cơ quan báo chí và đội ngũ người làm báo tại Quảng Ninh – một trung tâm kinh tế năng động và đi đầu về đổi mới – hành trình đổi mới trong kỷ nguyên số không chỉ dừng lại ở việc chuyển đổi công cụ kỹ thuật, mà cốt lõi là sự bứt phá về tư duy quản trị, làm chủ công nghệ để dẫn dắt dòng chảy thông tin và giữ vững bản lĩnh chính trị trên không gian mạng.

"Bão số" và yêu cầu tự đổi mới của báo chí địa phương

Sự bùng nổ của trí tuệ nhân tạo (AI), dữ liệu lớn và các nền tảng mạng xã hội xuyên biên giới đang làm thay đổi sâu sắc toàn diện phương thức truyền thông toàn cầu. Tại diễn đàn Hội Báo toàn quốc năm 2026, các nhà quản lý và chuyên gia đã chỉ rõ: Báo chí nước nhà đang ở trong giai đoạn then chốt của việc sắp xếp, tinh gọn tổ chức và đẩy mạnh chuyển đổi số theo hướng thông minh, hiệu quả. 

Trong bối cảnh đó, báo chí địa phương đối mặt với một thực tế gay gắt: Nếu tiếp tục giữ lối mòn đưa tin hành chính, chậm trễ trong việc tiếp cận công nghệ, chúng ta sẽ tự thu hẹp không gian tiếp cận và đánh mất độc giả vào tay các nền tảng truyền thông tự do. Đổi mới công nghệ số đã trở thành yêu cầu mang tính sống còn để khẳng định vị thế và uy tín của dòng thông tin chủ lưu. 

Công nghệ là công cụ, nội dung mới là cốt lõi

Dù việc làm chủ công nghệ là bắt buộc để theo kịp thời cuộc, song một bộ phận tòa soạn hiện nay đang rơi vào xu hướng ngộ nhận: Coi chuyển đổi số chỉ là mua sắm trang thiết bị kỹ thuật hay chạy theo các thuật toán câu view (lượt xem) giật gân, xa rời tôn chỉ mục đích. 

Đồng chí Trịnh Văn Quyết – Ủy viên Bộ Chính trị, Bí thư Trung ương Đảng, Trưởng ban Tuyên giáo và Dân vận Trung ương tại lễ khai mạc Hội Báo 2026 đã đưa ra lời cảnh báo sâu sắc: “Trí tuệ nhân tạo có thể viết được câu chữ, nhưng không thể viết thay bản lĩnh chính trị, lương tri và trái tim của người làm báo cách mạng”. Công nghệ dù hiện đại đến đâu cũng chỉ là phương tiện hỗ trợ. Uy tín, sức sống của một tờ báo và niềm tin của nhân dân đối với cơ quan ngôn luận luôn được xây dựng từ nội dung chất lượng, tính định hướng chính trị, đạo đức nghề nghiệp và tính nhân văn của người cầm bút. 

Báo và Phát thanh, Truyền hình Quảng Ninh tổ chức tọa đàm "Báo chí Quảng Ninh - Đổi mới, sáng tạo trong kỷ nguyên mới".

Từ những định hướng chiến lược mang tính vĩ mô, nhìn vào thực tế tại Báo và Phát thanh - Truyền hình Quảng Ninh, có thể thấy đơn vị đã và đang tiên phong hiện thực hóa tư duy "lấy công nghệ làm công cụ, lấy nội dung làm cốt lõi" bằng những bước đi bài bản, tạo ra những chuyển biến rõ nét trong cả ba trụ cột: Đa dạng nền tảng, quản trị dữ liệu và ứng dụng trí tuệ nhân tạo.

1. Chủ động chiếm lĩnh không gian mạng và đa dạng hóa kênh tương tác

Trước sự phát triển với tốc độ chóng mặt của mạng xã hội, đơn vị đã không chọn cách đứng ngoài cuộc mà chủ động mở rộng không gian truyền thông, xây dựng một hệ sinh thái số đa nền tảng để tiếp cận diện rộng công chúng. Đến nay, hệ thống các kênh truyền thông số của đơn vị đã sở hữu những con số ấn tượng:

Fanpage chính thức “Báo và PTTH Quảng Ninh” đã thu hút tới 407.000 lượt người theo dõi.

Fanpage chuyên biệt về du lịch “Quảng Ninh Ăn - Chơi 24/7” ghi nhận 35.000 lượt theo dõi.

Kênh TikTok năng động sở hữu 80.000 lượt theo dõi.

Trên nền tảng YouTube, đơn vị vận hành song song hai kênh lớn: kênh thứ nhất đạt 196.000 lượt đăng ký và kênh thứ hai sở hữu 76.200 lượt đăng ký.

Đặc biệt, để thực hiện sứ mệnh quảng bá hình ảnh địa phương ra toàn cầu, Báo và Phát thanh - Truyền hình Quảng Ninh còn bứt phá xây dựng kênh Zalo, Fanpage tiếng Anh trên Facebook và Fanpage tiếng Trung trên mạng xã hội Weibo. Đây là những "cánh tay nối dài" vô cùng hiệu quả để đưa những thông tin về văn hóa, du lịch, và môi trường đầu tư thông thoáng của Quảng Ninh tiếp cận trực tiếp đến bạn bè và các nhà đầu tư quốc tế.

2. Xây dựng tài nguyên số vững chắc từ hạ tầng dữ liệu dùng chung

Nhận thức sâu sắc rằng "dữ liệu là mạch máu của chuyển đổi số tòa soạn", đơn vị đã tập trung đầu tư xây dựng hệ thống lưu trữ, chia sẻ dữ liệu hiện đại, có năng lực xử lý mượt mà các tệp video và media dung lượng lớn. Luồng thông tin được cập nhật liên tục, tạo thành một kho tài nguyên dùng chung, giúp các phòng chuyên môn dễ dàng khai thác, liên kết phối hợp và tối ưu hóa quy trình sản xuất nội dung đa nền tảng.

Đối với bài toán lưu trữ lâu dài, đơn vị đang vận hành hệ thống băng từ LTO7 với dung lượng cực lớn lên tới 600TB, đảm bảo khả năng bảo tồn dữ liệu an toàn trên 30 năm. Đến thời điểm hiện tại, Báo và Phát thanh - Truyền hình Quảng Ninh đã hoàn thành số hóa toàn bộ dữ liệu báo in, phát thanh và truyền hình lịch sử; đồng thời chủ động triển khai số hóa thông tin các di tích, danh lam thắng cảnh, từng bước hoàn thiện kho dữ liệu số phục vụ quảng bá hình ảnh quê hương trên không gian mạng.

3. Làm chủ trí tuệ nhân tạo (AI) để nâng tầm chất lượng tác phẩm

Không đứng ngoài làn sóng công nghệ, đội ngũ phóng viên, biên tập viên và kỹ thuật viên của đơn vị đang tích cực làm chủ và ứng dụng các công cụ AI hiện đại (như ChatGPT, Gemini, Canva...) vào quy trình xử lý ngôn ngữ, tối ưu hóa hình ảnh và dựng video số. Việc tích hợp nhuần nhuyễn video ngắn và giọng đọc AI vào các sản phẩm báo chí điện tử đã mang lại một diện mạo hoàn toàn mới. Nhờ sự hỗ trợ của công nghệ, các tác phẩm đa phương tiện, các bộ phim tài liệu của đơn vị giờ đây được trình bày rất hiện đại, bắt mắt, bắt kịp xu hướng tiếp nhận thông tin nghe – nhìn ngày càng khắt khe của công chúng hiện đại.

Có thể khẳng định, sự đầu tư bài bản về hạ tầng kết hợp với tinh thần đổi mới không ngừng nghỉ đã giúp Báo và Phát thanh - Truyền hình Quảng Ninh không bị tụt hậu trước "cơn lốc" công nghệ, ngược lại còn tiếp tục khẳng định vững chắc vị thế là cầu nối thông tin tin cậy, đồng hành kiến tạo và đóng góp xứng đáng vào sự nghiệp phát triển kinh tế - xã hội bền vững của tỉnh nhà trong thời đại số.

 

VP Hội Nhà báo tỉnh